www.reddingssloep.nl

Contact Te Huur Vraag - Aanbod Forums

Nov 2003/ Maart 2004

Hieronder beschrijven we hoe wij het opknappen van de motorsloep hebben aangepakt. Het gaat hier om de sloep die we oorspronkelijk als werknaam de "Straks Donkerblauw" hebben meegegeven. Toen we ermee begonnen hadden we geen ervaring met het opknappen van boten en het repareren van polyester, dit bleek echter al snel geen enkel probleem te zijn. Het opknappen is namelijk vooral veel werk en niet echt moeilijk. Kennis van te gebruiken materialen en gereedschappen is wel noodzakelijk. Die kennis hebben Martin en Roy ingebracht. Op deze pagina komt het hele traject aan bod.

Het regelen van een werkplek

Voordat de boot klaar is moet er geschuurd, gepolyesterd, gekit en geschilderd worden, en de motor moet kunnen proef draaien. Voor e.e.a. heb je nogal wat gereedschap nodig, dus we waren dan ook erg blij dat we een werkplek konden vinden. Weliswaar zonder nuttige muren, maar wel met een dak boven ons hoofd, hetgeen ons beschutte tegen de regen. We konden ons gereedschap opruimen en achterlaten in de werkplaats. De klus duurt toch wel enige tijd (als je alles in een keer doet), dus als u van plan bent om deze klus ook te gaan doen, is het raadzaam een lekkere werkplek te vinden.

Alle overbodige zaken eraf

Elk gebruikte reddingssloep heeft ooit aan een groot schip gehangen. Hiervoor zijn redelijk vernuftige ophangconstructies bedacht. Nadeel van deze constructies is echter wel dat de boot vol zit met allerlei ijzeren zaken vastgemonteerd aan de romp, de rand, bankjes en noem maar op. Alles is van ijzer en dat roest na zoveel dienstjaren. Om fatsoenlijk aan het werk te kunnen hebben we dus in eerste instantie alles ervanaf gehaald. Hiervoor hebben we een haakse slijper gebruikt met twee typen slijpdiscs. Een hele dunne slijpdisc (let op: de dunste is geschikt voor roestvrij staal) voor het snij werk van metalen bouten etc., en een wat dikkere slijpdisc voor het wegschuren van ijzer. Een haakse slijper had ik nog op de boot, de discs kosten 1 a 2 euro per stuk.

Romp kaal maken

De de romp zat behoorlijk dik en rommelig in de verf. Daar kwam nog bij dat een aantal plekken er verdacht uitzagen. Om de romp mooi en volledig in orde te krijgen moest ie kaal. Dat leek ons een klus van een paar dagen en moesten we ermaar voor over hebben. In de praktijk bleek dit erg optimistisch, we hebben er ongeveer 10 manweken ingestoken om zover te komen.

Allereerst hebben we geexperimenteerd hoe te werk te gaan. Eerst met een bijtel en klop-hamer. Dit werkte wel, maar ging erg langzaam. Vervolgens zijn we gaan schuren. Dit ging op zich goed, echter ... de verf die erop zat zorgde ervoor dat het schuurpapier in no-time vol met troep zat, wat heel veel schuurpapier ging kosten, en tegelijkertijd ging het ook nog eens niet snel. De vele verflagen die erop zaten waren bij elkaar gewoon te dik om weg te schuren. De volgende methode was heet maken en weg schrapen. Werkte niet goed. Zijn we na een paar uur mee gestopt. Het werd een flink rotzooitje een schoot ook niet op. Tenslotte zijn we aan de slag gegaan met een elektronische bijtel van Bosch. Ding kostte +/- Euro 80 en werkte prima. Licht in de hand, een redelijk tempo vergeleken alle andere opties. Na de bijtel nalopen met het schuurapparaat om het effen te krijgen. Voor het schuren gebruiken we twee typen festtool schuurapparaten (zie ook foto). Na die 10 manweken was het resultaat een kale romp.

Toen de klus eenmaal geklaard was begrepen we van de ANWB Watersport technische dienst in Den Haag (service beschikbaar voor alle ANWB leden), dat er nog een methode bestaat om hetzelfde resultaat binnen enkele dagen te behalen. Voor dit type werk bestaat namelijk een speciaal apparaat, de GelPlane. Dit blijkt eeen soort elektrische schaaf te zijn, specifiek geschikt voor ronde vormen van boten. Dit apparaat is gemaakt voor het kaalmaken van polyester boten die te kampen hebben met osmose problemen. Ook daar moet de romp volledig kaal. De GelPlane is te koop voor +/- Euro 2500 incl BTW, maar ook te huur inclusief mankracht voor +/- Euro 300 per dag. Uit navraag blijkt dat een boot van 6 tot 8 meter, toch echt wel binnen een dag kaal te halen moet zijn ... dus de volgende keer weten wij weer beter. De ANWB weet de adresjes en de exacte details.

Polyester reparaties

De kale romp heeft een aantal beschadingingen die gerepareerd moeten worden. Hiervoor hebben we gebruik gemaakt van polyester matten met polyester raisin (vloeibare polyester), Sikkens PolyFiber en Sikkens PolyKit. Al deze produkten hebben hardener nodig. De grotere probleem gebieden zijn eerst bekleed met polyester matjes. Eerst allemaal op maat geknipt en van klein naar groot opgebouwd zodat de hecht vlakken optimaal groot zijn gemaakt. Vervolgens e.e.a. weer glad geschuurd en verder opgevuld met de polyfiber. Prima spul, een soort glasvezel pasta. Redelijk makkelijk te verwerken en ijzersterk. Na de polyfiber bewerking, e.e.a. afwerken met de PolyKit. Dit is ook een polyester pasta maar veel fijner van structuur. Werkt erg makkelijk, zowel qua opbrengen als qua fijnschuren. Het aardige is dat de Sikkens produkten kwalitatief erg goed zijn maar eigenlijk alleen bedoeld zijn voor autoreparaties. Dat is marketing van Akzo nobel. Voor de bootjes markt brengen ze deze goodies onder een andere naam (International) op de markt en vragen er twee keer zoveel voor.Voor het werken met de polyester matten heb je aan gereedschap het volgende nodig: een schaar, een zachte roller (let op: kies een polyester proof roller) voor het opbrengen van de 'raisin', een stalen-ringetjes roller (de echte naam weet ik niet) om de raisin goed in de vezels van de matten te rollen en zodat alle luchtbelletjes verdwijnen. Verder benodigd: handschoenen, een doek en veel (min 5 liter per boot) aceton voor het schoonmaken van je handen en gereedschappen. De stalen-ringen roller wordt overigens schoongemaakt door flink de fik erin te zetten bijv. met een gasbrander. Dit is de enige methode die de ringetjes draaiende houdt.

Aanpakken van de "gunnel" en de polyester binnenkant.

Nadat de romp aan de buitenkant kaal was en de beschadigingen gerepareerd waren, konden we verder aan de volgende stappen. Dat waren de binnenkant en de buitenste rand van de boot (die we hier de gunnel noemen). Door het wegsnijden van al het overbodige ijzerwerk uit de boot, zijn er nogal wat gaten in het interieur ontstaan. Deze moesten weer gerepareerd worden, zodat ook die later onzichtbaar achter de verf kunnen verdwijnen. Hiervoor zijn dezelfde polyester produkten allemaal weer uit de kast gehaald. De gunnel heeft nog een mooie facelift gekregen. Eerst was het een open rand. Op zich niets mis mee, maar hij was beschadigd en de motoruitlaat was er precies doorheen gemonteerd. Die uitlaat zat daar echt onhandig en was daarbij nog behoorlijk weggerot aan het uiteinde. Dus besloten om deze oude uitlaat er ook maar af te halen en vervolgens de gehele gunnel een massieve uitstraling te geven. Allereerst de gunnel ingepakt in een soort dikke huishoudfolie.

Vervolgens gaatjes in het plastic geprikt en het binnenste volgespoten met een soort PUR schuim. Dit schuim zet enorm uit en is tegelijkertijd geschikt om er overheen te polyesteren. Het uitgezette schuim afgesneden en teruggeschuurd. Vervolgens in de polyfiber en polykit gezet. Daarna een laag polyester matting eroverheen voor extra stevigheid. De afwerking heeft plaatsgevonden met veel geduldig schuurwerk en polykit. Het resultaat mag er wezen, een bijzonder stoere rand.

Schilderwerk

Todo ... Twee lagen met epoxy primer. Na het opbrengen van de eerste laag epoxy primer heeft de romp weer een egale kleur. Dit betekent dat het makkelijker is om deuken en oneffenheden op te sporen en te repareren. Dit repareren gebeurt met een epoxy filler, dus niet meer met de PolyFiber en PolyKit van Sikkens. De epoxy filler is beter geschikt dan de polyester producten, ivm de epoxy primer als onderlaag. Na het wegwerken van de laatste oneffenheden, de tweede laage epoxyprimer aanbrengen. De boot ziet er nu voor het eerst echt strak uit, van voor naar achter en van onder naar boven. Het begint ergens op te lijken. Om goed te weten wat wel en wat nog niet gespoten is, voegen we een beetje kleurstof toe aan de epoxy primer. De verkleuring maakt dat de epoxyprimer van laag 1 niet overeenkomt met die van laag 2, en het dus makkelijk is te zien wat wel en wat niet geverfd is. Lijkt overdreven, maar is in de praktijk erg handig. De epoxy primer die we gebruiken is die van Jotu. Een bekend Spaans merk, het is ook te verkrijgen in Nederland. De laatste aan te brengen laag is de kleur. We kiezen wit voor binnen en donkerblauw voor buiten.

Alle verflagen brengen we aan met een pistollpaint. Dit levert het beste resultaat op (egaal), en werkt snel, tenminste als je weet wat je doet ... wij hebben het met groot genoegen laten doen door Roy.

Houtwerk

In de sloep zit niet veel houtwerk. In de gunnel en diverse ribben zit hout, maar dat zie je niet meer en daar doen we ook niets mee. Verder zijn de vloertjes van hout en de betimmering van de voor- en achterkant van de boot. We hebben gekozen om al het bestaande houtwerk weg te gooien en te vervangen door nieuw. Er bestaan allerlei soorten hout, van goedkoop tot heel duur, en van niet duurzaam tot uiterst duurzaam. De keuze maken lukt volgens mij het best in een goedgesorteerde houthandel (bijv. Fijnhouthandel te Amsterdam).

Roestvrijstaal fittings

Nadat al het ijzerwerk van de boot af is gehaald, hebben we direct een aantal zaken apart gehouden die er later weer opgemonteerd moesten worden. Dit waren de ringen voor het typische reddingssloepen touw aan de zijkanten van de boot, de roerbladfittings en wat ijzerwerk aan de voor- en de achterkant voor het vastmaken van lijnen. In plaats van het opknappen van de betreffende onderdelen (schuren, repareren en schilderen), hebben wij gekozen voor het nieuw te laten vervaardigen in roestvrijstaal. Dit is een dure en specialistische klus. In nederland zijn er diverse bedrijven die voor de watersport dit soort werkzaamheden kunnen verrichten. Wees wel op je hoede als het gaat om de staal kwaliteit. Roestvrijstaal heb je namelijk in diverse kwaliteiten. Marine-quality, type 318, is het beste. Dat wil zeggen het duurst, het duurzaamst en het mooist.

Het eindresultaat

Na vele enerverende en leerzame dagen en weken in en op de boot, mag het resultaat er wezen. Zie de foto's. De boot is klaar voor transport naar Nederland, op zoek naar z'n nieuwe baasje.

Inschatting van de uren en kosten

De uren laten zich moeilijk inschatten. Zeker gezien de opgedane ervaringen. Een volgende keer zouden we slimmer en sneller te werk kunnen gaan. Het komt erop neer dat het gros van het werk 'm zit in het mooi krijgen van de boot voordat er geschilderd kan worden, de voorbereidingen. De rest is allemaal relatief snel voor elkaar. Wel is het zo (arbeidsloon niet meegerekend) dat de voorbereidingen relatief goedkoop zijn (polyester potten en veel schuurpapier). Al het afwerken en afmaken is minder werk maar kost weer meer. Het opknappen van deze boot heeft +/- Euro 4.000 euro gekost aan materialen en +/- 20 manweken arbeid.

Ons volgende project, wat voorlopig overigens wel even op zich laat wachten (we hebben ff genoeg gehad), kunnen we sneller doen. De GelPlane gaat ingezet worden en het ontdekken van alle adresjes en materialen kunnen we achterwege laten, we weten vooraf beter wat ons te wachten staat. Als u een boot gaat opknappen, is onze suggestie om het geheel aan werkzaamheden op te delen in behapbare 'winter-projecten' en zodanig uit te smeren over meerdere winters. Elke zomer heb je dan plezier van een alsmaar mooier wordende boot. Alvast succes gewenst!
Groeten, Roy, Martin, Anet en Paul